Donibane eta Ziburuko ihauteria
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2010-02-16 12:20:51
- Garai batean ospetsuak izan zirenak denboraren poderioz apaldu ziren, eta horixe da Donibane Lohizuneko eta Ziburuko ihauteriarekin hagitu zena. Handiak eta sona handikoak izandakoak urrituz eta apalduz joan ziren ia desagertu arte. Azken hamarkadetan, berriz, ihauteria lantzen eta bultzatzen aritu den lagun batzordeari esker, heriotzatik gertu zegoena eramoldatu, berritu eta indartu egin da, eta egun, Lapurdiko kostaldeko ihauteririk famatuena dela erraiten ahal dugu.
Euskal irainak denon ahotan
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2010-01-18 14:36:22
Lagunarteko euskara denon ahotan dagoen gaia da. Euskara batu formala egina dago, bere korpusa aski osatua… baina lagunartean erabiltzen dugun hizkera informalaren aldetik hutsune handia sumatzen da, hiri handi erdaldunduetan, gehienbat.
Julien Vinson euskalaria eta Iparraldeko herriei buruzko erran zaharrak (eta II)
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2010-01-04 14:23:09
Zuberoako eta Biarnoko herriei buruzko erran zaharrak:
Julien Vinson euskalaria eta Iparraldeko herriei buruzko erran zaharrak (I)
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-12-23 14:21:36
Euskaldunok anitz zor diegu euskara eta euskal kultura aztertzen ibili izan diren arrotz euskalari edo baskofiloei, beraiek ukan baitute anitzetan gauzen aurkitzeko edota teorien egiteko euskaldunok ukan ez dugun sena. Horietako bat dugu Julien Vinson euskalari frantziar oparoa, XIX. eta XX. mendeen artean Euskal Herrian ikertzen eta idazten ibilitakoa.
Euskal Baleazaleak itsaso izoztuetan barrena (eta II )
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-12-10 19:42:42
Nahiz eta egun ezin dugun zehaztu zein urtetan iritsi ziren euskal baleazaleak Ipar Ameriketako Labrador, Ternua eta Kanadako itsasertzetara, badirudi aspaldiko kontua dela. Zenbait idazleren ustetan, Cristobal Colon iritsi baino askoz lehenago hango itsasoetan barrena zebiltzan balearen ehizari jo eta ke eginez. Beraz, ez dakigu noiztik zebiltzan hango itsaso izoztuetan barrena, baina bai ohitura zaharra zela gure arrantzaleen artean, zahar zaharra eta urteetan zehar luze iraun zuena.
Euskal baleazaleak itsaso izoztuetan barrena (I)
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-11-25 13:13:06
Kostaldeko euskaldunak beti bizi izan dira itsasoari begira. Garai zaharretan Kasiteride Uharteetaraino, hau da gaurko Britainiar Uharteetaraino, joaten ziren eztainuaren bila, eta kostalde inguruetako arrantza betidanik izan da garrantzizko jarduera itsasoaren aurreko herrietan. Baina euskal arrantzaleen epopeia handia zerea (1) edo balearen inguruan gauzatu zen.
Arrangoitzeko Mutxikoaren Eguna gogoan
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-10-17 11:27:42
Iragan berria den urriaren 11n, urtero urriko bigarren igandean izaten den Mutxikoaren Egun arrakastatsuak hogeita hamar urte bete zituen. Horren karietara, besta eder hau antolatzen duen Miarritzeko Ikastolak egitarau eta baita bazkari-menu ezin hobeak prestatu zituen. Egun hau sortu zutelarik honako xedeak ukan zituzten buruan:
Haurren hizkera zertan den
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-09-30 14:31:02
Euskarak bere eguneroko erabilpenari dagokionean baliabide ezberdinak ditu, horietako bat haur hizkera, edota haurrekin hitz egiteko orduan erabiltzen dugun hitz kode berezia daukagu. Ontsalaz, hitz hauen musika, soinua… helduen kodean erabiltzen ditugunak baino gozoagoak izaten dira, xamurragoak.
Belagileak. Ttittika Rekalten bigarren pastorala (eta II)
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-09-21 11:20:34
Pastoral hau uztailaren 26an jokatu zen lehen aldiz eta agorrilaren 2an bigarrenez. Ni lehenengora joan nintzen Iñaki lagun bizkaitarrarekin batera. Goizean ohiko meza eta ondorengo karrikaldia edo zintzarrada izan ziren. Arratsaldeko 3,30etan hasiera eman zioten pastoral saioari. Sargorio handia zen arren harmailak beterik zeuden, baita aurrez aurreko harmailaren gibelaldean bi haritz sendok eskaintzen zituzten gerizpe-gune goxoak ere. Esan dezadan harmaila hau mendi mazela baten inklinazioaz baliatuz zurez eginak zituztela, Aloze-Ziboze-Onizeko herritarrek, garai bateko pastoral zaharretan egiten omen zen bezala.
Belagileak. Ttittika Rekalten bigarren pastorala (I)
Joseba Aurkenerena
Argitaratua: 2009-09-16 10:58:17
Pastoral guztietan berrikuntzak izaten diren arren, aurtengo pastoralean berrikuntza handiak itxaro genituen, eta egia esateko, hizkuntzaren gordintasuna kenduta, ez dira horrenbestekoak izan; eta hobeto horrela agian, honek esan nahi baitu pastorala etengabeko berritzean den antzerki mota dela. Badaki betikotik edaten, baina beti aitzinera begira. Azken hamarkadetako pastoral-idazleek eta errejentek (1) era guztietako berrikuntzak landu eta burutu dituzte, ez dira inoiz antzinako moldeetan estekaturik geratu.
